Een woord dat iedereen in Nederland gebruikt, maar dat geen rechtsvorm is. Wat het wel betekent, en wat erbij hoort.
In het kort
Zzp staat voor zelfstandige zonder personeel: iemand met een eigen bedrijf zonder mensen in dienst, die opdrachten uitvoert of producten verkoopt en zijn klanten een factuur stuurt. Zzp is geen rechtsvorm maar een beschrijving van hoe je werkt, net als freelancer. De meeste zzp'ers schrijven zich bij de KvK in met een eenmanszaak, sommigen met een bv. Met bijna 1,8 miljoen zijn zzp'ers de grootste groep ondernemers in Nederland. Als zzp'er doe je zelf aangifte inkomstenbelasting over je winst, doe je btw-aangifte en houd je een administratie bij. Werk je in de praktijk als werknemer, bijvoorbeeld onder leiding en met het werk dat het personeel van je opdrachtgever ook doet, dan ben je schijnzelfstandig; sinds 1 januari 2025 handhaaft de Belastingdienst daar weer met de normale regels op.
De kern
Betekenis
Zelfstandige zonder personeel: een eigen bedrijf, geen werknemers, opdrachtgevers betalen je factuur.
Rechtsvorm
Zzp is geen rechtsvorm. Meestal een eenmanszaak bij de KvK, soms een bv.
Hoeveel
Bijna 1,8 miljoen: de grootste groep ondernemers in Nederland (KvK, januari 2026).
Belasting
Zelf aangifte inkomstenbelasting over je winst, btw-aangifte (meestal per kwartaal) en een eigen Zvw-bijdrage.
Schijnzelfstandigheid
Werk je eigenlijk als werknemer, dan vervallen de ondernemersvoordelen. Sinds 1 januari 2025 gelden weer de normale regels; naheffen gaat in de regel niet verder terug dan 1 januari 2025.
Zelfstandig of eigenlijk in loondienst? Drie voorbeelden
De KvK noemt als kenmerken van zelfstandig werken: je bepaalt zelf je werktijden, je gebruikt je eigen gereedschap, je bepaalt zelf hoe je het werk doet, en je geeft geen leiding aan medewerkers van je opdrachtgever. De voorbeelden hieronder zijn die van de KvK.
Zelfstandig of eigenlijk in loondienst? Drie voorbeelden
Een schrijver maakt thuis, op zijn eigen laptop, teksten voor de websites van zijn opdrachtgevers
Zelfstandig
Een schrijver maakt op een computer op de redactie een artikel, onder leiding van de hoofdredacteur
Niet zelfstandig: dit lijkt op loondienst
Een kok staat elke week in de keuken van hetzelfde restaurant
Niet zelfstandig: dit lijkt op loondienst of uitzendwerk
Als de Belastingdienst je schijnzelfstandig vindt
Dan heb je bij die opdrachten geen recht op ondernemersvoordelen zoals de zelfstandigenaftrek en de mkb-winstvrijstelling, en kun je een naheffing krijgen
Wat hieruit volgt: of je zzp'er bent, hangt af van hoe je werkt, niet van wat er in je contract of bij de KvK staat. Een andere rechtsvorm, zoals een bv, verandert daar niets aan. Twijfel je, gebruik dan samen met je opdrachtgever de check van de Belastingdienst "Wanneer is er sprake van loondienst?".
Een eenmanszaak, een vof en een bv zijn rechtsvormen: die kies je als je je bedrijf inschrijft bij de KvK. Zzp is dat niet. Het is een afkorting van zelfstandige zonder personeel, en net als 'ondernemer' of 'freelancer' beschrijft het hoe je werkt. Zzp'er en freelancer betekenen hetzelfde; in de bouw zeg je meestal zzp'er, in de journalistiek freelancer.
De meeste zzp'ers starten een eenmanszaak: één eigenaar, die ook persoonlijk aansprakelijk is voor de schulden van het bedrijf. Een bv kan ook, maar dat is een andere fiscale wereld, met vennootschapsbelasting en loon voor jezelf. Hoe je je inschrijft, je btw-id krijgt en wat het kost, staat in de gids over een eenmanszaak starten.
Wat je als zzp'er zelf regelt
Als zzp'er ben je ondernemer, en dat betekent dat niemand je belasting voor je inhoudt. Je doet zelf aangifte inkomstenbelasting over je winst, je doet btw-aangifte over wat je factureert (voor de meeste zzp'ers per kwartaal) en je betaalt de Zvw-bijdrage voor de zorgverzekeringswet zelf. Je administratie bewaar je zeven jaar.
Wat werknemers via hun werkgever hebben, regel je zelf of niet: een verzekering tegen arbeidsongeschiktheid, aansprakelijkheid of rechtsbijstand, en je pensioen. Daar staat tegenover dat je als ondernemer voordelen hebt die een werknemer niet heeft, zoals de zelfstandigenaftrek als je minstens 1.225 uur per jaar aan je onderneming werkt.
Schijnzelfstandigheid: wanneer je geen zzp'er bent
Je kunt je bij de KvK inschrijven en facturen sturen, en toch voor de Belastingdienst in loondienst zijn. Dat heet schijnzelfstandigheid. Of het zo is, hangt af van hoe je werkt: bepaal je zelf je werktijden en de manier waarop je het werk doet, werk je met je eigen gereedschap, en doe je geen werk dat het personeel van je opdrachtgever onder leiding ook doet?
Tot 2025 corrigeerde de Belastingdienst schijnzelfstandigheid meestal niet met terugwerkende kracht. Sinds 1 januari 2025 gelden weer de normale regels: wordt schijnzelfstandigheid vastgesteld, dan kan de opdrachtgever direct een naheffing loonheffingen krijgen, en heb jij bij die opdrachten geen recht op de ondernemersvoordelen.
Wat het pakket voor je regelt
Of je zelfstandig werkt, beoordeelt geen boekhoudpakket voor je; dat doen jij en je opdrachtgever. Wat booxx wel doet, is de administratie die bij een zzp'er hoort: facturen met alle verplichte vermeldingen, bonnetjes en bankmutaties, de btw-aangifte per kwartaal met het bedrag per rubriek, en een schatting van de inkomstenbelasting en Zvw die je opzij moet zetten.
Het hele pakket is vertaald in het Nederlands, Engels, Pools, Hongaars en Roemeens, terwijl de boekhouding eronder de Nederlandse regels volgt. Je kunt het 90 dagen proberen zonder betaalmethode.
Bijgewerkt op 2 oktober 2026. Algemene uitleg over de Nederlandse regels, geen fiscaal advies — voor jouw situatie beslis je samen met je boekhouder of de Belastingdienst.
Veelgestelde vragen
Wat betekent zzp?
Zzp staat voor zelfstandige zonder personeel: iemand met een eigen bedrijf zonder werknemers, die opdrachten uitvoert of producten verkoopt en zijn klanten een factuur stuurt. Zzp'er en freelancer betekenen hetzelfde.
Is zzp een rechtsvorm?
Nee. Zzp beschrijft hoe je werkt. Bij de KvK schrijf je je in met een rechtsvorm; de meeste zzp'ers kiezen een eenmanszaak, sommigen een bv.
Welke belasting betaalt een zzp'er?
Inkomstenbelasting over je winst, via je eigen aangifte; btw over wat je factureert, via de btw-aangifte, voor de meeste zzp'ers per kwartaal; en de Zvw-bijdrage. Niemand houdt die voor je in, dus je zet het zelf opzij.
Wat is schijnzelfstandigheid?
Je werkt als zzp'er, maar voldoet in de praktijk niet aan de kenmerken van zelfstandig werken, bijvoorbeeld omdat je onder leiding hetzelfde werk doet als het personeel van je opdrachtgever. Dan heb je geen recht op de ondernemersvoordelen en kan er een naheffing volgen. Sinds 1 januari 2025 handhaaft de Belastingdienst daar weer met de normale regels op.
Maak een administratie aan, stuur je eerste factuur en kijk of het werkt. De eerste 90 dagen zijn gratis en er wordt geen betaalmethode gevraagd, dus er is niets om later op te zeggen.