Het urencriterium

Haal ik het urencriterium?

Vul in hoeveel uur je per week aan je onderneming werkt — alles meegeteld, ook offertes, administratie en klanten zoeken — en hoeveel weken je dit kalenderjaar onderneemt. De check toetst beide voorwaarden.

Twee voorwaarden, niet één

Het urencriterium bestaat uit twee eisen die allebei moeten kloppen. De eerste is het getal: minimaal 1.225 uur per kalenderjaar aan je onderneming of ondernemingen samen. De tweede is dat van alle tijd die je aan werk besteedt, meer dan de helft naar je onderneming gaat. Wie 40 uur per week in loondienst werkt en er ’s avonds een onderneming naast heeft, struikelt meestal over die tweede eis en niet over de eerste.

Voor starters bestaat die tweede eis niet. Was je in minstens één van de vijf voorgaande kalenderjaren géén ondernemer voor de inkomstenbelasting, dan hoef je alleen aan de 1.225 uur te voldoen. Dat is precies de situatie van iemand die net in Nederland is begonnen en er voorlopig nog een baan naast houdt.

Welke uren meetellen

Niet alleen de uren die je factureert. Alles wat je voor de onderneming doet telt mee: offertes schrijven, je administratie bijhouden, je zakelijke website bouwen, klanten zoeken, je vak bijhouden. Voor wie net begint zijn dat vaak meer uren dan het betaalde werk zelf.

Wat niet meetelt is beschikbaar zijn zonder te werken — wachten op een opdracht is geen gewerkt uur. Houd het bij terwijl het gebeurt: de Belastingdienst kan om een urenadministratie vragen, en een lijst die je achteraf reconstrueert weegt minder zwaar dan een agenda die is meegelopen.

De val voor wie halverwege het jaar begint

Dit is het punt dat het vaakst misgaat. De 1.225 uur is een jaargetal en wordt niet naar rato verlaagd. Schrijf je je in oktober in bij de KvK, dan moet je die 1.225 uur nog steeds binnen dat kalenderjaar maken — in drie maanden, wat neerkomt op ruim negentig uur per week.

In de praktijk loopt wie laat in het jaar begint de zelfstandigenaftrek over dat eerste jaar dus meestal mis. Dat is geen fout in je administratie maar een gevolg van de regel. Troost: de startersaftrek mag je binnen de eerste vijf jaar drie keer gebruiken, dus een gemist eerste jaar is niet het einde.

Wat het waard is, en voor wie het anders ligt

In 2026 is de zelfstandigenaftrek € 1.200. Dat is een aftrekpost op je winst en geen bedrag dat je terugkrijgt: wat het je netto oplevert hangt af van je tarief. Het bedrag is de afgelopen jaren stap voor stap verlaagd, dus reken niet met het getal dat je een paar jaar geleden hebt onthouden.

Twee uitzonderingen. Wie aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd heeft bereikt, krijgt de helft van het bedrag. En voor de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid geldt een verlaagd urencriterium van 800 uur in plaats van 1.225.

In booxx vul je onder IB & Zvw reserveren in of je aan het urencriterium voldoet en of je starter bent; de schatting van wat je opzij moet zetten voor de aanslag rekent dan met of zonder de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek. Je uren zelf houd je bij in je agenda of een urenregistratie — het pakket telt ze niet voor je.